Þungur rekstur en tækifærin bíða

Fjárhagsáætlun Seltjarnarnesbæjar 2022 gerir ráð fyrir áframhaldandi halla á rekstri bæjarins en á síðustu fjórum árum hefur bærinn þrisvar verið rekinn með halla og stefnir allt í að árin 2021 og 2022 verði það einnig. Fjárhagsáætlunin næsta árs gerir ráð fyrir 1,5 milljón króna afgangi sem er 0,04% af rekstrargjöldum bæjarins. Við það má bæta að í umræðu um fjárhagsáætlunina kemur í ljós að gert er ráð fyrir talsverðri tekjuaukningu og útgjaldalækkunum á ýmsum liðum sem ekki eru útfærðir eða í hendi svo svigrúmið er lítið og óvissan mikil.

Brostin loforð

Nýr leikskóli var stóra kosningaloforð meirihlutans fyrir síðustu kosningar. Í stefnuskrá Sjálfstæðismanna var lofað að bjóða út byggingu nýs leikskóla strax haustið 2018. Í fjárfestingaáætlun bæjarins fyrir árið 2022 er aðeins gert ráð fyrir fjármunum í undirbúning fyrir byggingu nýs leikskóla og því ljóst að framkvæmdir munu ekki einu sinni hefjast á þessu kjörtímabili. 

Málefni leikskólans hafa mikið verið rædd á kjörtímabilinu og hafa vinnubrögð meirihlutans þegar kemur að samskiptum við foreldra og starfsfólks leikskólans, seinagangur við uppbyggingu sem og undirbúningur vegna inntöku barna orðið til þess að traust íbúa og starfsfólks á stjórnendum sveitarfélagsins hefur minnkað hratt. 

Ósjálfbær rekstur Seltjarnarnesbæjar

Það kjörtímabil sem nú er að klárast hefur verið kjörtímabil, tapreksturs, gjaldskrárhækkana, niðurskurðar og þverrandi ánægju íbúa með þjónustu sveitarfélagsins (samkvæmt þjónustukönnun Gallups). Sú þjónusta sem bærinn veitir í dag kostar meira en bærinn fær í tekjur, þrátt fyrir mikla hagræðingu og gjaldskrárhækkanir síðustu ár. Rekstur sveitarfélagsins er því ósjálfbær miðað við núverandi tekjuforsendur. Greiningar Sambands íslenskra sveitarfélaga og annarra greiningaraðila eru á þann veg að rekstur sveitarfélaga muni þyngjast á næstu árum vegna launahækkana, þjónustuaukningar og hækkandi aldurs þjóðarinnar. Það liggur því í loftinu að taka þarf til skoðunar tekjuforsendur bæjarins til að ná sjálfbærni í rekstri og geta brugðist við þeim breytingum sem fyrirséðar eru á næstu árum.

Tækifærin framundan

Þrátt fyrir að síðustu ár, fyrir og eftir Covid hafi verið þung í rekstri sveitarfélagsins og umræðan hafi því aðallega verið um hvernig megi verja þjónustu við íbúa í stað umræðu um hvernig má sækja fram, þá eru fjölmörg tækifæri í stöðunni með skýrri stefnu og markvissri stjórnun . 

Útsvarsstofn Seltjarnarnesbæjar er sterkur þrátt fyrir fámennið og skuldsetning er ekki of mikil. Hámarksútsvar sem sveitarfélög innheimta á Íslandi er 14,52% en Seltjarnarnesbær innheimtir 13,70%. Ef Seltjarnarnesbær myndi innheimta 14,48% í útsvar líkt og nágrannasveitarfélögin Kópavogur, Hafnarfjörður og Mosfellsbær gera þá myndi það duga til að snúa við taprekstri bæjarins, bæta fjármögnun til viðhalds eigna og minnka lántöku.  Með rekstur sveitarfélagsins í jafnvægi væri hægt að eyða minni tíma í átök og björgunaraðgerðir og nýta starfskrafta starfsfólks og fundi sveitarstjórnarfólks betur til að vinna stefnumiðað að bættri þjónustu við íbúa. Seltjarnarnesbær hefur fulla burði til þess að reka bæjarsjóð hallalaust og halda úti metnaðarfullri þjónustu við bæjarbúa sem kjósa að búa í sveitarfélagi þar sem er frábært að alast upp og eldast.  

Greinin birtist í nóvemberblaði Nesfrétta.