Verið velkomin í laugdagskaffið í Sunnuhlíðinni. 

Verið velkomin í safnaðarheimili Áskirkju fimmtudagskvöldið 8. desember kl. 20 - 23, á jólagleði Samfylkingarfélaganna í Reykjavík. Rithöfundarnir Stefán Jón Hafstein og Elísabet Jökulsdóttir koma og lesa upp úr bókum sínum.  María Magnúsdóttir og Sigurjón Alexandersson flytja ljúfa jólatóna og Dj Jake Tries þeytir helstu jólaskífunum.

Jólaglögg, piparkökur, léttar veitingar og annað jólagóðgæti á boðstólnum. Við vonumst til að sjá sem flest í hátíðarskapi.

Samfylkingarfélagið í Reykjavík,  Alþýðflokksfélagið í Reykjavík , Þjóðvaki, Rósin og  Félag frjálslyndra jafnaðarmanna 

Jólagleði Samfylkingarfélaganna í Reykjavík

Bæjarmálafundur verður miðvikudaginn 7. desember - kl. 20 - 21:30 í Hlíðarsmára 9. 

Dagskrá:

Starfsumhverfi og biðlistar leikskóla í Kópavogi

Það er nokkuð ljóst að enn hefur síðasti Sjálfstæðismaðurinn ekki spreytt sig á því að skrifa sína útgáfu af hinni klassísku íslensku stjórnmálagrein! Dæmigerður titill hennar væri: „Sjálfstæðisflokknum er einum treystandi til að fara með peninga.“  Hljómur slíkra greina er þó sérstaklega holur um þessar mundir og þarf vart að útskýra það fyrir lesendum.

Sá síðasti sem spreytir sig á að skrifa sína útgáfu af þessari klassík er Guðm. Ingþór Guðjónsson, frambjóðandi Sjálfstæðisflokksins á Akranesi. Hans titill á greininni er „Einskiptistekjur skapa jákvæða rekstrarniðurstöðu Akraneskaupstaðar“ og birtist hún á vef Skagafrétta þann 10. maí og vef Skessuhorns þann 11. maí. Þar reynir frambjóðandinn að færa rök fyrir því að fjárhagsstaða Akraneskaupstaðar, eins best rekna sveitarfélags á Íslandi, sé í raun og veru ekki eins góð og af er látið og lætur í veðri vaka að hér séu viðhafðar einhverjar barbabrellur til að fegra myndina.

Það er af og frá að slíkar aðdróttanir eigi sér nokkra stoð í raunveruleikanum. Hér á eftir skal farið yfir nokkrar staðreyndir til upplýsingar, bæði fyrir lesendur og frambjóðandann.

• Það er rétt að gjöld hafi hækkað umfram tekjur á kjörtímabilinu. Á tímum heimsfaraldurs Covid var ákveðið af öllum bæjarfulltrúum að bregðast við með öflugum viðspyrnuaðgerðum gegn félagslegum og efnahagslegum áhrifum hans. Það er beinlínis hlutverk opinberra aðila eins og sveitarfélaga á slíkum tímum og þarna var einfaldlega tekin ákvörðun um að tímabundið væri rétt að eyða meir en aflað væri. Sem betur fer kom þó aldrei til þess, því þrátt fyrir öflugar aðgerðir skilaði bæjarsjóður rekstrarafgangi gegnum allan Covid tímann. Nú þegar faraldurinn er í rénun eru batamerkin þegar farin að sjást, enda getur frambjóðandinn ekki annað en viðurkennt að batinn sjáist nú þegar, í ársreikningi ársins 2021.

• Ekki má heldur sleppa því úr umræðunni að það var að tillögu Sjálfstæðismanna í bæjarstjórn að álagningarprósenta fasteignagjalda var lækkuð og bæjarsjóður afsalaði sér þar með ákveðnum tekjum sem hann hafði þó lagaheimildir til að innheimta. Þessa tillögu samþykktu bæjarfulltrúar allra flokka, enda langtímamarkmiðið það að laða hingað fyrirtæki og íbúa með það fyrir augum að tekjurnar skili sér síðar. Um þessa ákvörðun ríkti alger samstaða í bæjarstjórn.

• Í nýlegri greiningu KPMG á fjármálum Akraneskaupstaðar kemur fram að kostnaður vegna fræðslu- og uppeldismála kemur afar vel út í samanburði við önnur sveitarfélög og er þá sama hvort litið er til kostnaðar á hvern íbúa eða á hvert barn í sveitarfélaginu. Það verkefni bíður hins vegar næstu bæjarstjórnar að meta hvort þessi hagstæði rekstur komi niður á gæðum þjónustunnar við börnin okkar og hvort ástæða sé til að bæta þjónustuna með tilheyrandi kostnaði.

• Frambjóðandinn talar um aukin útgjöld til velferðar- og mannréttindamála og velur að nota hugtakið „rekstrartap“ til að ræða kostnað af þjónustu við fatlaða. Það er rétt að frá því að málaflokkur fatlaðra færðist yfir til sveitarfélaga hefur Akraneskaupstaður greitt samtals 717 milljónir umfram það sem fengist hefur frá ríkisvaldinu. Við höfum kappkostað að sinna þessum málaflokki vel og veita eins góða þjónustu og við getum og eigum að gera samkvæmt lögum. Við tölum ekki um “rekstrartap”, en  vitum hins vegar vel hvaða flokkur stýrir ríkisfjármálunum og sér til þess að málaflokkurinn er fjársveltur ár eftir ár. Bæjarstjórnin á Akranesi verður ekki skömmuð fyrir það.

• Heimsfaraldurinn hefur haft áhrif á rekstur allra sveitarfélaga, sérstaklega þeirra sem treystu á ferðaþjónustu sem grunnþátt í sínu atvinnulífi. Akraneskaupstaður er ekki eitt þessara sveitarfélaga, enda er batinn hér að loknum heimsfaraldri mun hraðari en víðast annars staðar. Faraldurinn hafði hins vegar áhrif á efnahagslíf alls hins vestræna heims og Akraneskaupstaður er ekki í einhverju „stikki“ frá þeim áhrifum, bara vegna þess að hér er ferðaþjónustan ekki eins stór og annar staðar. Að loka augunum fyrir augljósum efnahagsáhrifum faraldursins lýsir þó vonandi bara saklausu hugsunarleysi hjá þeim sem það gera.

• Í grein sinni segir Guðm. Ingþór að hlutfall launa og launatengdra gjalda af rekstrartekjum nemi nærri 70% án lífeyrisskuldbindinga og hafi hlutfallið aukist úr 62% árið 2017 í tæp 70 prósent á síðasta ári. Hér gætir að hluta til ónákvæmni hjá frambjóðandanum með því að nota námundaðar tölur frekar en nákvæmar og restin af fullyrðingu frambjóðandans er einfaldlega röng. Hið rétta er að umrætt hlutfall hefur á þessum tíma vaxið úr 62% í 66,7% (ekki nærri 70%) en það er með lífeyrisskuldbindingum. Án þeirra er þetta hlutfall 60,2% sem felur einnig í sér launakostnað vegna sumarátaksstarfa og kostnað vegna styttingar vinnuvikunnar hjá vaktavinnufólki.

• Hinn merkilegi mælikvarði „laun og launatengd gjöld sem hlutfall af rekstrartekjum“ er mælikvarði sem segir í raun lítið um rekstur eða afkomu sveitarfélags. Það að telja það neikvætt að þessi gjöld séu hátt hlutfall af tekjum lýsir einfaldlega stjórnmálaskoðunum sem ganga út á það að betra sé að kaupa aðkeypta þjónustu af utanaðkomandi aðilum en að sveitarfélagið sé sjálft með fólk í vinnu til að gera það sem þarf að gera. Vart þarf að taka fram að ég deili ekki þeim skoðunum með frambjóðandanum, enda erum við í framboði fyrir ólíka flokka. Þarna er þó um að ræða mikilvægt atriði sem greinir flokkana á Akranesi að og gæti hjálpað kjósendum við að ákveða sig. Það sem skiptir í raun máli er það, að rekstrarafgangur bæjarins eftir árið var 578 milljónir króna, skuldir við lánastofnanir lækkuðu um 138 milljónir króna á milli ára og veltufé frá rekstri var tæplega 17% af heildartekjum eða rúmir 1,5 milljarðar, sem er 910 milljónum betri niðurstaða en fjárhagsáætlun gerði ráð fyrir. Þessum árangri náðum við með því að hafa sjálf fólk í vinnu við verkin frekar en að kaupa vinnuna að og greiða fyrir hana með öðrum hætti.

Arðgreiðslur frá fyrirtækjum í eigu Akraneskaupstaðar eins og Faxaflóahöfnum og Orkuveitu Reykjavíkur eru ekki „eins skiptis greiðslur“ eins og frambjóðandinn kallar þær í grein sinni. Þó slíkar tekjur geti auðvitað sveiflast að einhverju marki, þá eru þetta reglulegar tekjur af eignum sveitarfélagsins og arður af fjárfestingum. 

Frambjóðandinn kallar einnig tekjur af úthlutun lóða sama nafninu, þ.e. „eins skiptis greiðslur.“ Ekki ætla ég að útskýra eðli vaxandi samfélags í löngu máli fyrir frambjóðandanum, enda hlýtur hann að vera í óða önn að kynna sér málin sjálfur um þessar mundir. Í stuttu máli er það þó þannig, að sveitarfélag í örum en nokkuð reglulegum vexti eins og Akraneskaupstaður er, úthlutar lóðum til bygginga til að afla tekna á meðan á vextinum stendur. Þetta er nauðsynlegt til að standa undir kostnaði við uppbyggingu innviða og aukinn rekstur sem fylgir stækkandi samfélagi og er einfaldlega það sem öll stækkandi sveitarfélög gera. Þannig tryggja þau að ef/þegar að því kemur að hægist á vextinum, þá séu þjónustan og innviðirnir til staðar til að tryggja lífsgæði íbúanna og þá taka reglulegu skatttekjurnar við til að standa undir almannaþjónustunni. Þetta er í raun og veru ekkert svo flókið módel.

Eitt af því sem undirritaður getur þó tekið undir í grein frambjóðandans er sú ábending að bæjarfulltrúar þurfi alltaf að hafa vakandi auga með rekstri aðalsjóðs bæjarins og sjálfbærni hans. Rekstur aðalsjóðs hefur verið ósjálfbær um langa hríð og á kjörtímabilinu 2014-2018 benti undirritaður, þá í minnihluta bæjarstjórnar, á þetta við umræður um hvern einasta ársreikning. Bæjarfulltrúar Sjálfstæðisflokksins hafa haldið þessu atriði á lofti á núverandi kjörtímabili og er það vel.

Skuldahlutfall sveitarfélaga er einn besti mælikvarðinn til að bera saman fjárhagslegan styrk þeirra og  í þeim samanburði kemur Akraneskaupstaður afar vel út með 69% skuldahlutfall eftir árið 2021. Þau eru ekki mörg, stóru sveitarfélögin á Íslandi þar sem þetta hlutfall er lægra en 100%.  Mjög auðvelt væri að benda á sveitarfélög þar sem Sjálfstæðismenn hafa haldið lengi um stjórnartaumana, með himinhátt og hækkandi skuldahlutfall og uppsafnaðan rekstrarhalla til margra ára. Gamla skröksagan um að Sjálfstæðismönnum sé einum treystandi til að fara með peninga hefur þannig verið rækilega afsönnuð, fyrst og fremst af þeim sjálfum.

Höfundur skipar 1. sæti á lista Samfylkingarinnar í komandi bæjarstjórnarkosningum

Hin klassíska stjórnmálagrein Sjálfstæðismanns

Kennarinn sem vill kveikja í metnaði unga fólksins

Valgarður Lyngdal Jónsson er grunnskólakennari og forseti bæjarstjórnar Akraneskaupsstaðar. Hann trúir því að samvinna sé árangursríkari en samkeppni og vill að jafnaðarstefnan verði leiðarljós í velferðarsamfélagi þar sem unnið er gegn mismunun, skorti og sóun.  Fjölskyldan skiptir hann öllu máli.

Valgarður hefur verið bæjarfulltrúi á Akranesi frá árinu 2014 og var hann forseti bæjarstjórnar á árunum 2018 - 2022. Valgarður var kosinn í oddvitasæti Samfylkingarinnar í Norðvesturkjördæmi á kjördæmisþingi í mars 2021 og var það í fyrsta skipti sem hann bauð sig fram til starfa á Alþingi. Eftir sveitarstjórnarkosningar 2022 hélt Valgarður embætti sínu áfram sem forseti bæjarstjórnar Akraneskaupsstaðar.  

Þegar Valgarður stóð frammi fyrir því sem ungur maður að velja sér háskólanám, þá varð Kennaraháskólinn fyrir valinu. „Mér fannst kennaranámið gefa mér tækifæri til að leggja mitt af mörkum við að hlúa að hinum raunverulegu verðmætum samfélagsins, sem eru börnin okkar og unga fólkið — mannauður framtíðarinnar.“ Valgarður nýtur þess að vinna með ungmennum og aðstoða þau við að efla hæfileika sína og færni. „Þau taka stór skref í átt að auknum þroska á þessu mikilvæga æviskeiði sem unglingsárin eru, hefur verið ómetanlegt og ég hef alltaf upplifað kennarastarfið sem afar mikilvægt starf.“

Margir kannast við Valgarð frá því hann var í keppnisliði Akraness í spurningaþáttunum Útsvari á RÚV, en liðinu gekk vel og komst m.a. í úrslitaviðureign Útsvars árið 2014. „Ég ólst upp í sveit, á Hvalfjarðarströnd, og tækifæri til félagslífs voru eðlilega nokkuð takmörkuð. Ég hef hins vegar alltaf lesið mikið og haft gaman af því að afla mér þekkingar á hinum ýmsu sviðum.“ Valgarður les mikið, til að mynda af sagnfræðiritum, og finnst áhugaverðast að koma auga á mannlega þáttinn, til dæmis þegar stórum atburðum er lýst í gegnum reynslu einstaklinganna sem upplifðu þá. „Oft er besta leiðin að læra um hið stóra í gegnum hið smáa.“

Vill fá unga fólkið til að trúa á sjálft sig

Vinir og samstarfsfólk Valgarðs lýsa honum sem sönnu prúðmenni sem eigi einstaklega gott með að vinna með öðrum og takast á við viðfangsefnin hverju sinni á málefnalegan hátt, jafnvel þótt skoðanir séu skiptar. Gamlir nemendur segja Valgarð vera mjög eftirminnilegan kennara, hann kunni þá list að gera kröfur til nemenda sinna en kveikja um leið í metnaði þeirra og fá þá til að trúa á sjálfa sig og styrkleika sína. Hann hafi ávallt sýnt nemendum sínum virðingu og þannig öðlast virðingu þeirra óskoraða á móti. „Ég hef alltaf haft það í huga að það er ekkert öruggt hvað nemendur mínir eiga eftir að muna mikið af því námsefni sem ég hjálpa þeim í gegnum í skólanum, en það er alveg öruggt að þau munu alltaf muna hvernig þeim leið í tímunum hjá mér.“

Valgarður á farsælan feril að baki sem kennari, en hann hefur starfað við bæði kennslu og stjórnun á Patreksfirði, við Árbæjarskóla, á Flúðum og við báða grunnskólana á Akranesi.

Oddviti Samfylkingarinnar á Akranesi

Valgarður segist alltaf hafa verið félagshyggju- og jafnaðarmaður. „Ég trúi því að sameinuð séum við ávallt sterkari en sundruð, að samvinna sé ávallt árangursríkari en samkeppni.“ Hann telur jafnaðarstefnuna stuðla að samheldni, samvinnu, trausti og mannvirðingu, en vinna gegn mismunun, skorti og sóun. „Jafnaðarhugsjónin er auðlind, því hún felur það í sér að allir hafi jafnan rétt til að njóta styrkleika sinna en vinnur gegn sóun á mannauði og hæfileikum.“

Valgarður vill sjá jafnaðarstefnuna birtast í virkri velferðarstefnu sem eflir virkni fólks og getu til þátttöku í samfélaginu, í stað þess að horfa um of á það sem fólk skortir til fullrar þátttöku. Hann telur að það sé löngu tímabært að jafnaðarstefnan komist að borðinu hvað varðar þjónustu við aldraða. „Það þarf að láta af þeirri sveltistefnu sem ríkisvaldið hefur viðhaft gagnvart hjúkrunarheimilum sem rekin eru af sveitarfélögum.“

Fjölbreytt atvinnulíf er forsenda lífsgæða

Sem jafnaðarmaður vill Valgarður leggja sitt af mörkum til að stuðla að jöfnum aðgangi allra að þeim lífsgæðum sem samfélagið okkar hefur að bjóða. „Í hinu víðfeðma Norðvesturkjördæmi er víða verk að vinna svo þetta markmið megi nást,“ en þar nefnir hann meðal annars löngu tímabæra nútímavæðingu vegakerfisins og jafnt aðgengi að öruggum fjarskiptum og orku svo atvinnulíf megi þróast og dafna. Víða um kjördæmið hafi stórgallað fiskveiðistjórnunarkerfi unnið mikinn skaða og brýnt sé að jafna þann aðstöðumun sem þar hefur skapast, auka möguleika á nýliðun og tryggja þjóðinni sanngjarnan arð af sameiginlegri auðlind okkar. „Fjölbreytt atvinnulíf er forsenda lífsgæða í okkar kjördæmi og þar skiptir stuðningur stjórnvalda höfuðmáli, að hlúð sé að vaxtarsprotum en ekki síður að gætt sé að rekstrarumhverfi þeirra fyrirtækja sem hér starfa.“ Sem dæmi nefnir hann að líta eigi á fyrirtæki í stóriðju sem mikilvægustu samstarfsaðila yfirvalda við að draga úr kolefnisspori Íslands og styðja þau til góðra verka á því sviði.

Náin fjölskylda

Með barnabarnið á flakki

Ísland er æði

Hver er þinn leyndi hæfileiki?

Ef Samfylkingin væri samloka, hvernig samloka væri hún?

Í hverju felst hamingjan?

Valgarður er fæddur á Akranesi 14. september 1972 og alinn upp á Eystra-Miðfelli á Hvalfjarðarströnd. Foreldrar: Jón Valgarðsson (fæddur 26. september 1946) og Heiðrún Sveinbjörnsdóttir (fædd 20. mars 1948) bændur á Eystra-Miðfelli. Maki: Íris Guðrún Sigurðardóttir (fædd 31. ágúst 1972) aðstoðarleikskólastjóri. Foreldrar: Sigurður Á. Hannesson og Svala Ívarsdóttir. Börn: Hlín Guðný (1994), Jón Hjörvar (1998) og Hrafnkell Váli (2004).

Kennsla og stjórnunarstörf í grunnskólum: Patreksfjörður 1996-99, Árbæjarskóli 1999-2000, Flúðaskóli 2000-2003, Brekkubæjarskóli 2003-2008, Grundaskóli síðan 2010.

Fræðslu- og kynningarmál hjá Orkuveitu Reykjavíkur 2008-2010.

Í menningar- og safnanefnd Akraneskaupstaðar 2006-2008.

Í stjórn kennarafélags Vesturlands 2011-2014, formaður félagsins 2012-2014.

Bæjarfulltrúi Samfylkingarinnar á Akranesi síðan 2014.

Í stjórn Samtaka sveitarfélaga á Vesturlandi 2014-2018.

Í skipulags- og umhverfisráði 2014-2018, í bæjarráði síðan 2018.

Forseti bæjarstjórnar Akraness síðan 2018.

Meginmarkmið Heilsueflandi samfélags er styðja samfélagið á Akranesi í að skapa umhverfi og aðstæður sem stuðla að heilbrigðum lifnaðarháttum, heilsu og vellíðan allra íbúa, þannig að sveitarfélagið verði sjálfbærara, skilvirkara og eftirsóknarverðara til búsetu. Áhersla er lögð á að bæta lífsgæði íbúanna þar sem andleg og líkamleg heilsa er í öndvegi og stuðlar þannig að ánægðari, hamingjusamari og heilsuhraustari íbúum.

Heilsa og líðan geta verið breytileg eftir þáttum sem ekki er hægt að breyta, s.s. aldri, kyni og erfðafræðilegum þáttum en einnig þáttum sem hafa má áhrif á. Þar má nefna lifnaðarhætti á borð við áfengis- og tóbaksneyslu, mataræði og hreyfingu, samskipti við fjölskyldu og vini auk lífsskilyrða eins og menntun, atvinnu, húsnæði, heilbrigðis- og félagsþjónustu. Þessir þættir geta ýmist stuðlað að betri heilsu eða aukið líkur á sjúkdómum. Aðgerðir sem stuðla að bættu vinnuumhverfi og skólaumhverfi geta t.d. stuðlað að betri heilsu og líðan og dregið úr ójöfnuði. 

Öll höfum við mismunandi sýn á þjónustu, úrræði og hvað það er sem gefur lífi okkar gildi. Við erum jafn ólík og við erum mörg og höfum mismunandi þarfir, búum við mismunandi fjölskylduaðstæður, fjármagn og sinnum ýmis konar áhugamálum.

Í Heilsueflandi samfélagi er heilsa og líðan allra íbúa í fyrirrúmi í allri stefnumótun og aðgerðum á öllum sviðum og allir geirar hafa hlutverk. Unnið er með áhrifaþætti heilbrigðis og vellíðan s.s. félags-, efnahags- og menningarlegar aðstæður, manngert og náttúrulegt umhverfi til að skapa sem ákjósanlegastar aðstæður í lífi, leik og starfi fyrir fólk á öllum æviskeiðum.

Við sameinumst í því að vilja hlúa að heilsunni. Því náum við fram á mismunandi vegu á mismunandi æviskeiði og þurfum mismikinn stuðning til.  

Á meðan ein glöð Skaga-vístölufjölskylda gleðst yfir lengri opnunartíma Guðlaugar á góðum sólardegi þá bíður önnur fjölskylda eftir því að það komi góð lyfta og aðstaða til að geta farið öll saman í sund í sínum heimabæ.

Á meðan einn vaskur og virkur Skagamaður gleðst yfir því að bæta eigi hlaupa- og hjólastíga á Akranesi og í nærumhverfi þá fagnar ein aðeins eldri kona því að fá fjölbreyttari gönguleiðir í því að settir eru upp bekkir á gönguleiðum í hennar nærumhverfi sem gera henni kleift að auka sjálfstæði sitt, rjúfa félagslega einangrun og komast um og verða virkari í samfélaginu.

Aðgerðaáætlun fyrir heilsueflingu aldraðra 

Í janúar 2021 skilaði starfshópur, skipaður af heilbrigðisráðherra, skýrslu með tillögum um fyrirkomulag samstarfsverkefna í heilsueflingu aldraðra með það að markmiði að gera öldruðum kleift að búa í heimahúsum eins lengi og kostur er. Sérstaklega var horft til samstarfs ríkis og sveitarfélaga og verkaskiptingar í málaflokknum sem lýtur að heilsueflingu aldraðra. Í skýrslu starfshópsins eru m.a. tillögur að samstarfi um heilsueflingu, hreyfingu og virkni og húsnæði og ytra umhverfi. 

Velja þarf hagkvæmar leiðir til að halda áfram að viðhalda og bæta heilsu og færni fólks á öllum æviskeiðum. Ef vel tekst til við innleiðingu Heilsueflandi samfélags á Akranesi má vænta að andleg, líkamleg og félagsleg heilsa og vellíðan íbúa verði betri en annars, jöfnuður verði meiri sem og öryggi og lífsgæði almennt.

Það eru litlu hlutirnir og forvarnirnar sem kosta minnst í stóra samhenginu en eru á sama tíma stórir þættir í lífi einstaklingsins þegar verið að tala um færni, virkni og þátttöku út ævina.  Hugum að framtíðarsýn og framtíðarskipulagi en vinnum að bættum lífsgæðum strax! Það sparar til framtíðar og eykur á sama tíma lífsgæði.

Við í Samfylkingunni viljum halda áfram að bæta aðstæður allra til heilsueflingar og horfa á litlu hlutina í stóra samhenginu með því að:

Bæta aðgengi í Bjarnalaug og huga að uppbyggingu útisvæðis til heilsuræktar

Huga vel að hreyfi-og leiktækjum og grænum svæðum

Hækka íþrótta-og tómstundaframlag og lækka aldursmörk

Efla samstarf á milli Félags eldri borgara, íþróttastarfs og heilsueflandi samfélags fyrir eldri íbúa 

Höfundur skipar fjórða sætið á lista Samfylkingarinnar á Akranesi:

Akranes varð að Heilsueflandi Samfélagi árið 2019. 

Samfylkingin í Grindavík boðar til opins fundar þriðjudaginn 22. nóvember kl. 20:00. Fundurinn fer fram í sal Verkalýðsfélags Grindvíkur á Víkurbraut 46.

Gestir okkar eru nýja forystan í Samfylkingunni, Kristrún Frostadóttir formaður og Guðmundur Árni Stefánsson varaformaður. Þau koma til skrafs og ráðagerða og til að svara spurningum Grindvíkinga.

Nýja forystan byrjar sannarlega á réttum stað því að það er ljóst að jafnaðarmenn eiga mikil sóknarfæri hér í Grindavík.

Tryggja öflugt og faglegt leikskólastarf

Taka inn öll börn frá 12 mánaða aldri

Byggingu nýs leikskóla á Ráðhúsreit

Endurbætur á núverandi húsnæði leikskólans

Aðkomu starfsfólks að markvissri þarfagreiningu nýs leikskóla

Seltjarnarnes er blómlegur bær og ungum fjölskyldum fer fjölgandi á ný. Framtíðarspá um fjölgun leikskólabarna á Seltjarnarnesi segir okkur að nú þegar þurfi að að fjölga plássum í rúmlega 250 svo hægt sé að taka inn börn frá 12 mánaða aldri. Sama spá segir að við lok næsta kjörtímabils þurfi leikskólinn að bjóða upp á pláss fyrir nær 300 börn. Á slíkum vaxtartímum er mikilvægt er að standa vörð um það faglega starf sem einkennt hefur leikskólann á Seltjarnarnesi um árabil, líðan barnanna og öflugt foreldrasamstarf.

Samfylking Seltirninga mun færa Leikskóla Seltjarnarness til framtíðar! Til að mæta fjölgun og tryggja að hægt sé að taka inn öll börn frá 12 mánaða aldri við góðar starfsaðstæður leggur Samfylkingin áherslu á byggingu nýs leikskóla á svokölluðum Ráðhúsreit og eflingu hans sem leikskólasamfélags með þremur aðskildum en innbyrðis tengdum byggingum sem þjóna hver um sig ólíku þroskastigi barna. Samfylkingin leggur einnig áherslu á að öll hönnun verði unnin markvisst út frá þarfagreiningu þar sem byggt er á sterkri framtíðarsýn og leikskólastefnu, fagþekkingu starfsfólks og reynslu þeirra á þörfum barna á Seltjarnarnesi.

Til að viðhalda faglegu starfi og tryggja nýliðun er mikilvægt að Seltjarnarnes geti boðið betur en önnur sveitafélög. Samfylkingin ætlar að stuðla að styttingu vinnuvikunnar jafnframt því að hækka laun leikskólakennara. Einnig mun Samfylkingin beita sér fyrir því að leikskólanum verði lokað milli jóla og nýárs til að tryggja mikilvæga hvíld starfsfólks og barna og mikilvægar samverustundir með fjölskyldu. Með þessum aðgerðum minnkum við álag og streitu og þar með veikindadögum starfsfólks sem verður ánægðara í starfi og hefur meiri starfsorku. Til viðbótar vill Samfylkingin endurskoða fjölda barna inni á deildum, þannig að hægt sé að mæta hverju barni þar sem það er statt og veita nauðsynlega hvíld.  

Leikskólinn

Hv. ríkisstjórn virðist ekki hafa skynbragð á alvarleika þess máls sem við ræðum hér í dag. Skilaboðin frá hv. fjármálaráðherra eru þau að heilt yfir hafi Íslandsbankasalan gengið vel. Undir þetta taka hans liðsmenn. Og stuðningurinn heldur áfram að berast frá hv. forsætisráðherra við þetta ferli og við hv. fjármálaráðherra – hún virðist allt fyrir hann gera. Hann á þetta, hann má þetta. Hv. fjármálaráðherra slær sig til riddara ef vel gengur með sölu á banka, en hafnar alfarið ábyrgð nú þegar ljóst er að þessi bankasala er eitt stórt klúður frá upphafi til enda. Hv. forsætisráðherra heldur áfram sinni uppgjöf í pólitík, heldur áfram að stunda forystu í þágu hv. fjármálaráðherra í stað þjóðar, nýtir sér talpunkta úr Valhöll, segir sem flest orð um sem minnst, vekur upp takmarkaðar tilfinningar, tekur helst enga afstöðu – hefur hreinlega ekkert að segja um risastór mál. Þetta er ekki forysta, virðulegi forseti, þetta er eiginhagsmunasemi og flótti. Pólitík VG hefur breyst í verkefnastjórn utan um Sjálfstæðisflokkinn, sem hefur frítt spil í þessari ríkisstjórn. Það er svo miklu meira undir í þessu máli en einhverjir ráðherrastólar eða laskað traust til einstakra einstaklinga. Traust til stjórnmálanna hefur varla jafnað sig á þeim fjórtán árum sem liðin eru frá bankakrísunni. Traust til fjármálakerfisins er enn lágt. Það voru samþykkt sérlög um sölu ríkisins á eignarhlut í fjármálafyrirtækjum – sérstaklega til að fyrirbyggja þá stöðu sem nú er upp komin – til að auka traust. Til að skapa þá tilfinningu meðal almennings að tími fúsks, vanhæfni og klíkuskapar væri liðinn. Að fólk tæki verkefninu alvarlega. Enginn hér inni hefur áhuga á að eiga við svona mál. Þetta eru gífurleg vonbrigði. Þetta hefur ekkert með pólitíska hugmyndafræði í grunninn að gera – enda birtist það svo skýrt í könnunum almennings um þetta mál; þvert á flokka er fólk ósátt. 83% þjóðarinnar voru óánægð með bankasöluna, skv. skoðanakönnun Prósents síðasta vor. Þetta mál snýst um hæfni, ábyrgð, forystu. Ætlar enginn hér inni að taka ábyrgð á þessu klúðri?

Virðulegi forseti. Förum alveg aftur til ársins 2012 þegar lög um sölu ríkisins á eignarhlutum í fjármálafyrirtækjum voru samþykkt hér í þinginu. Þetta eru sérlög gagnvart öðrum lögum og skulu því ganga framar öðrum reglum sem kunna að gilda um sölumeðferðina. Í 3. grein sem ber yfirskriftina „meginreglur um sölumeðferð“ segir eftirfarandi: „Þegar ákvörðun er tekin um undirbúning og framkvæmd sölumeðferðar eignarhluta skal áhersla lögð á opið söluferli, gagnsæi, hlutlægni og hagkvæmni. Með hagkvæmni er átt við að leitað sé hæsta verðs eða markaðsverðs fyrir eignarhluti. Þess skal gætt að skilyrði þau sem tilboðsgjöfum eru sett séu sanngjörn og að þeir njóti jafnræðis.“ Spólum fram til síðasta vors. Þegar Bankasýslan hóf kynningu á sölunni á Íslandsbanka kom þar fram að stofnunin teldi að hagkvæmni, eða hæsta verð, væri forgangsmarkmiðið eða forgangsmeginreglan í söluferlinu. Þetta stóð í minnisblaði til ráðherra. M.a. var það ástæðan fyrir því að tilboðsleiðin var valin – til að hámarka verð. Það stendur skýrum stöfum í kynningu Bankasýslunnar að dreifð eignaraðild væri ekki aðalmálið, enda hefði það markmið náðst í frumútboðinu á Íslandsbanka á síðasta ári – bankinn væri nú þegar í dreifðri eign. Þetta viðhorf Bankasýslunnar var síðar staðfest á opnum fundi með fjárlaganefnd Alþingis þar sem fram kom að hagkvæmni, eða hæsta verð, trompaði að mati stofnunarinnar jafnræði. Athugið þetta: Hæsta verð væri forgangsmarkmið og því mætti horfa fram hjá jafnræði undir ákveðnum kringumstæðum ef þess þyrfti til að hámarka verðið. Daginn eftir útboðið á Íslandsbanka í mars síðastliðinn mætti hv. fjármálaráðherra í fjölmiðla og lýsti því yfir að salan hefði gengið framar vonum. Eðli fjárfesta hefði verið það sem skipti mestu máli, ekki endilega hæsta verðið. Þarna er strax komin þversögn við Bankasýsluna. En margir hugsuðu sem svo að e.t.v. væri nú eitthvað til í þessu hjá ráðherra – fyrst ákveðið var að halda lokað útboð, sem rökstyðja þarf sérstaklega enda meginreglan skv. lögunum að útboð sé opið en ekki lokað, þá hlyti markmiðið að vera að tryggja gott eignarhald. Og ef á annað borð ætti ekki að sækjast eftir hæsta mögulega verði, hlyti það að ráðast af því að fá inn bestu mögulegu fjárfestana í þetta verkefni. Stóra, stönduga, langtímafjárfesta. Þannig mætti rökstyðja lokað útboð. Þannig mætti rökstyðja að selja ekki alveg á hæsta verði. Hv. fjármálaráðherra lýsti því einmitt yfir í fjölmiðlum þennan sama dag, með leyfi forseta, „að horft hafi verið til þess að nýir eigendur vilji byggja bankann upp til lengri tíma í stað þess að leita að skjótfengnum gróða“. Hann sagði lífeyrissjóði hafa komið sterkt inn, með yfirgnæfandi meirihluta í þessu útboði – þetta voru hans orð. Þetta reyndist ekki rétt. Og hrollur fór um fólk þegar sögur fóru að berast sem síðar voru staðfestar, um að fjölda smárra fjárfesta hefði verið hleypt að á þessum afsláttarkjörum. 

Hlutur lífeyrissjóðanna var ekki yfirgnæfandi, heldur þriðjungur. Og einkafjárfestar með minni tilboð var hátt í þriðjungur af þeim sem var hleypt að afslættinum. Afsláttur sem nota bene er ekki meitlaður í stein í svona ferli – heldur svigrúm til að veita ef þörf er á. T.d. ef laða á að stóra, stönduga fjárfesta sem taka á sig mikla markaðsáhættu með því að kaupa stærri hlut sem þeir ætla að halda á – fjárfesta sem standa með bankanum. Rök hv. fjármálaráðherra, sem voru í mótsögn við Bankasýsluna, um að hæsta verð væri ekki forgangsmarkmiðið, byggðu á því að eðli fjárfestanna væri aðalmálið. Þetta er lykilatriði: Þegar þeirri röksemdarfærslu er beitt er aðalatriði að jafnræði gildi innan þess kaupendahóps sem horft er til. Þetta er forskriftin í sérlögunum um söluna á fjármálafyrirtæki í eigu ríkisins; gagnsæi, hlutlægni, jafnræði. Og helsti rökstuðningurinn fyrir því að loka útboðinu til að byrja með – sem þurfti sterk rök til að gera yfir höfuð. Þessi saga skiptir máli virðulegi forseti. Því þjóðin sat eftir með þá tilfinningu síðast vor að óljóst hafi verið í hverja var hringt til að hleypa að þessum afsláttarkjörum. Óljóst var hvernig valið var úr tilboðum og hvernig þau voru skert – til að mæta umframeftirspurn eftir hlutabréfum í bankanum. Og óljóst var hvað raunverulega gekk á þetta kvöld þar sem verðið á hlutum ríkisins í Íslandsbanka var ákvarðað. Þessum spurningum þurfti að svara. Bæði til að auka traust á ferlinu. En einnig til að ganga úr skugga um að farið hafi verið að lögum, þeim sérlögum sem gilda um sölu á fjármálafyrirtækjum í ríkiseigu. Ekki opið ferli. Ekki gagnsætt. Ekki hæsta verð. Ekki jafnræði. Þetta var tilfinningin, þarna lá grunurinn. Gat það verið? Þetta eru þau atriði sem tiltekin eru sem meginreglur í lögunum. Og samkvæmt skýrslu Ríkisendurskoðunar var ekkert þeirra uppfyllt í þessu ferli. Sem er á ábyrgð hv. fjármálaráðherra.

Stjórnarandstaðan vildi skipa rannsóknarnefnd, til snúa við öllum steinum og teikna upp heildarmynd af ferlinu öllu. Hv. fjármálaráðherra stekkur þá til og kallar eftir stjórnsýsluúttekt á vegum Ríkisendurskoðunar. Eins og nafnið bendir til er stofnunin endurskoðandi ríkisins. Hlutverk ríkisendurskoðanda samkvæmt lögum er að hafa eftirlit með fjármálum og rekstri ríkisins. Þetta eftirlit er mikilvægt – og full ástæða til þess að það fari fram með tilliti til sölu Íslandsbanka – en það nær hins vegar alls ekki yfir það hvort fjármálaráðherra hafi vanrækt lagalegar skyldur sínar við söluna á Íslandsbanka og hugsanlega bakað sér lagalega ábyrgð af því tilefni. Þetta vissi hv. fjármálaráðherra og veit það enn í dag og það skýrir ef til vill hversu snöggur hann var að kalla eftir athugun Ríkisendurskoðunar á málinu. Með því að vísa málinu til Ríkisendurskoðunar er fjármálaráðherra að segja að málið snúist ekki um annað en nýtingu ríkisfjár og hagkvæmni og skilvirkni í rekstri ríkisins. Það er einfaldlega ekki rétt. Málið snýst um annað og meira: hvort fjármálaráðherra hafi farið eftir þeim lögum sem Alþingi setti um sölu eignarhluta ríkisins í m.a. Íslandsbanka þegar hann seldi 22,5% hlut í bankanum 22. mars sl. í lokuðu útboði. Um það verður að ræða.

Þrátt fyrir takmarkaðar heimildir Ríkisendurskoðanda, sem farið er yfir á fyrstu blaðsíðum skýrslunnar sem birtist í gær, er þar kveðið ansi fast að orði. Förum í gegnum þessi fjögur atriði úr lögunum: opið ferli, hæsta verð, gagnsæi, jafnræði.

1) Opið ferli: Ríkisendurskoðandi tekur fram í upphafi skýrslu sinnar að það sé ekki tekin afstaða til þess hvort rétt hafi verið að notast við aðrar söluaðferðir en tilboðsfyrirkomulag. Lokun útboðsins er ekki skoðuð. Þetta á etir að skoða.

2) Hæsta verð: Ríkisendurskoðandi kemst að þeirri niðurstöðu að hæsta verði hafi ekki verið tekið í útboðinu. Í skýrslunni kemur fram að ekki verði annað séð en að „verðmyndun í ferlinu hafi gefið tilefni til að ákvarða hærra leiðbeinandi lokaverð en gert var“. Sérstaklega er vikið að þeirri staðreynd að svo virðist sem ákvörðun lokaverðs hafi byggt á mikilvægi þess að halda erlendum fjárfestum inn í útboðinu – þrátt fyrir að umframeftirspurn hafi verið eftir hlutum í bankanum á hærra verði. Ríkisendurskoðun bendir á að hvergi hafi í markmiðum útboðsins verið tekið fram að erlendir aðilar ættu að ráða verðinu í ferlinu. Hér mætti halda því fram að rök hv. ráðherra um eðli fjárfesta hefðu öllu máli skipt. Þessir stöndugu, langtímafjárfestar sem vilji var fyrir að fá í eigendahóp bankans. Hver var svo raunin með þessa umræddu erlendu fjárfesta sem virðast hafa ráðið verðlagningu og þar með haldið aftur af hæsta mögulega verði? Jú, fréttir bárust um það stuttu eftir útboðið að sömu aðilar hefðu þá þegar selt sig út úr bankanum. Tekið snúning á ríkiseign. Og hverjir keyptu af þeim bréfin á hærra verð en fengust í útboðinu? Jú, það voru lífeyrissjóðir landsins – fólkið í landinu.

3) Gagnsæi: Mikið er hægt að segja um þetta efni; en nefnum bara nokkur atriði. Upplýsingagjöf til Alþingis var ábótavant samkvæmt skýrslu Ríkisendurskoðanda. Og þar er auk þess tekið fram að tekið hafi verið við tilboðum frá eignarstýringarörmum bankanna án þess að nöfn þeirra aðila sem raunverulega voru að baki kaupunum hafi verið gefin upp til söluaðila Bankasýslunnar. Svo ég vitni beint í skýrsluna: „Af þeim sökum gat Bankasýslan vart metið áhrif af sölunni með tillit til annarra markmiða hennar en forgangsmeginreglunnar um hagkvæmni eða hæsta verð“.

4) Jafnræði: Hér er aðeins fjallað um jafnræði innan þess hóps sem fékk yfirhöfuð aðgang að útboðinu – ekki stóra myndin um hvort útboðið ætti að vera opið eða lokað. Lögum samkvæmt átti fjármálaráðherra tryggja að jafnræðis væri gætt í útboðinu. Í skýrslu Ríkisendurskoðanda kemur fram að það hafi ekki verið gert og er niðurstaðan sú að „að ákvarðanir Bankasýslunnar um niðurskurð á tilboðum hafi að miklu leyti byggt á huglægum forsendum.“ Virðulegi forseti. Hver var tilfinning þjóðarinnar hér í vor? Hún var: ekki opið ferli, ekki hæsta verð, ekki jafnræði, ekki gagnsæi. Hver er niðurstaða Ríkisendurskoðanda: Ekki hæsta verð, ekki jafnræði, ekki gagnsæi. 

Tilfinning þjóðarinnar reyndist rétt — það er staðfest í þessari skýrslu. Hvað segir Ríkisendurskoðandi um lagalegu hliðina á fundi stjórnskipunar- og eftirlitsnefndar? Þaðer ekki í verkahring Ríkisendurskoðunar að skera úr um hvort vinnubrögðin hafi verið í samræmi við lög. Þetta stendur reyndar skýrum stöfum strax á bls. 3 í skýrslunni. Það að hv. forsætisráðherra og hv. fjármálaráðherra beri fyrir sig að hvergi sé neitt fullyrt um lögbrot í þessari skýrslu er algjör nauðvörn – og til marks um þau eru komin algjörlega út í skurð í þessu máli. Þetta er smjörklípa af feitustu sort. Hagsmunir ríkissjóðs virðast skaðaðir að mati Ríkisendurskoðunar. En það alvarlegasta er að þetta ferli hefur grafið undan trausti til stjórnvalda og til fjármálakerfisins, trausti sem var laskað fyrir. Það er nákvæmlega vegna þess hversu vel skýrsla Ríkisendurskoðanda er unnin sem við í stjórnarandstöðunni viljum að málið gangi lengra og að tekið verði á því hvernig þessi niðurstaða samræmist lögum um sölu ríkisins á hlutum sínum í fjármálafyrirtækjum. Þetta snýst ekki um nornaveiðar, pólitískar keilur eða einhvers konar árás á hv. fjármálaráðherra. Þetta snýst um traust, ábyrgð og hæfni. Þetta er ekki léttvægt mál, virðulegi forseti. Þetta er ekki persónulegt. Ef fólk telur að nú sé málinu bara lokið, eftir þessa skýrslu Ríkisendurskoðanda, þá er það stórkostlegur mislestur á ábyrgð stjórnmálamanna. Nú reynir á forystu í hv. ríkisstjórn. Fyrir hverja eru þau raunverulega að stjórna?

Ræða Kristrúnar Frostadóttur á Alþingi 15. nóvember um skýrslu Ríkisendurskoðunar um sölu á hlut ríkisins í Íslandsbanka 

Ræða Kristrúnar um skýrslu Ríkisendurskoðunar 

Leit um „��"

2923 niðurstöður fundust við leit að „��"

Póstlisti Samfylkingarinnar

Samfylkingin

Flokkurinn

Flýtileiðir

Um Samfylkinguna

Vertu í bandi:

Leit um „������������������������������������������������������������"

2923 niðurstöður fundust við leit að „������������������������������������������������������������"